30/12/2025
Brodacze ze Sławatycz, czyli magiczny koniec roku nad Bugiem!
W Sławatyczach nad Bugiem czas przełomu roku należy do Brodaczy. Te tajemnicze istoty w słomianych przebraniach, ukryte pod maskami i niebotycznie wysokimi, kolorowymi czapkami, są sercem unikalnego zwyczaju kolędniczego, właściwego tylko dla Polesia Lubelskiego. To wielowiekowy rytuał pożegnania starego roku, w którym sacrum miesza się z ludową zabawą.
W tym czasie rzeczywistość staje „na opak”. Brodacze nie mówią – porozumiewają się groźnym ryczeniem. Choć dziewczyny uciekają przed nimi z krzykiem, robią to tak, by dać się złapać. Wtedy następuje kulminacyjny moment: branie na chocki. Brodacz ściska dziewczynę niemal do utraty tchu i z pomrukiem zadowolenia wysoko podrzuca ją w górę. Ma to zapewnić powodzenie w miłości i szybkie zamążpójście.
Ten niezwykły obrzęd, będący żywym dowodem pamięci pokoleń i lokalnej wspólnoty, zyskał najwyższe państwowe uznanie. 1 grudnia 2021 roku, decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, „Brodacze ze Sławatycz – zwyczaj kolędniczy pożegnania starego roku” został oficjalnie wpisany na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. To potwierdzenie, że choć Europa zna wiele masek, te sławatyckie są jedyne w swoim rodzaju.
I tak co roku, od 29 grudnia do 31 grudnia Brodacze psocą, mruczą, skaczą, straszą i niepodzielnie panują nad Sławatyczami. Zatrzymują samochody, ganiają dziewczyny i kultywują piękną tradycję 🩷
Urząd Gminy Sławatycze