Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN w Krakowie

18/06/2026

Tymczasem w Centrum... ✨️ Mieliśmy przyjemność gościć panią Wandę Kitchen z Australii wraz z córką i zięciem z Nowej Zelandii, Sophie i Tylorem Allan. Historia tej rodziny jest nierozerwalnie związana z losami Polaków, które od lat dokumentujemy i upamiętniamy.
Rodzice pani Wandy jako nastolatkowie w latach 40. XX w. zostali deportowani na Sybir, a następnie po tak zwanej amnestii przez Iran trafili do polskich osiedli uchodźczych w Tanganice (dzisiejszej Tanzanii). Na nekropolii Kinondoni Municipal Cemetery w Dar es Salaam spoczywa babcia pani Wandy - Tatiana Domeracka. Dzięki pomocy Centrum, w tym fotografiom wykonanym w ramach prac dokumentacyjnych w Tanzanii w 2024 roku, pani Wanda mogła podczas swojej tegorocznej sentymentalnej podróży odnaleźć grób babci i oddać hołd pamięci swojej rodziny.

Dzisiejsze spotkanie w Centrum było pełne wzruszeń, wspomnień i refleksji nad skomplikowanymi losami Polaków rozproszonych w świecie. Takie wizyty pokazują, jak ważna jest działalność naszego Centrum – nie tylko dla zachowania i popularyzacji polskiego dziedzictwa narodowego poza granicami kraju, ale również dla rodzin poszukujących śladów swoich przodków. To właśnie dzięki dokumentowaniu historii i miejsc pamięci możliwe jest przywracanie rodzinnych wspomnień oraz przekazywanie ich kolejnym pokoleniom.
Dziękujemy za tę wyjątkową wizytę i możliwość poznania poruszającej historii rodziny pani Wandy. Za każdą udokumentowaną historią kryją się ludzkie losy, pamięć i emocje, które trwają mimo upływu czasu... ❤️🇵🇱🇦🇺

11/06/2026

🎥 Dziś w Centrum odbył się wywiad z Sybirakiem Janem Górnym, urodzonym we Lwowie w 1937 r. Wraz z matką został deportowany 10 lutego 1940 r. w głąb ZSRS. Po tzw. amnestii trafił do polskiego osiedla uchodźczego w Indiach. W 1947 r. przyjechał do Krakowa.

✉️ Jan Górny przekazał do archiwum Centrum cenne materiały, m.in. kopie listów pisanych przez jego matkę oraz przez niego samego podczas zesłania i pobytu w polskim osiedlu uchodźczym w Valivade (Indie). Listy były adresowane do ojca oraz dziadków, którzy pozostali w Polsce.

🎞️ Wśród przekazanych materiałów znalazły się również fotografie z albumu, wykonanego dla Jana przez mamę z okazji jego I Komunii Świętej. Przedstawiają one życie przed wojną, a także życie codzienne, kulturalne, religijne, oraz harcerskie w obozie przejściowym w Karaczi oraz polskim osiedlu uchodźczym w Valivade. W zbiorze znajdują się również zdjęcia dokumentujące życie rodziny po powrocie do Polski.

Dziękujemy za niezwykłe spotkanie! ❤️

02/06/2026

📍29 maja 2026 roku w murach Szkoły Podstawowej nr 1 im. Klementyny Hoffmanowej w Tarnowie odbyło się uroczyste podsumowanie Międzyszkolnego Konkursu Literacko-Plastycznego i Multimedialnego „Pamięci Matkom Sybiraczkom”.

📚 Podczas wydarzenia prelekcję historyczną wygłosiła doktorantka Natalia Kaszuba (Szkoła Doktorska UKEN w Krakowie) i współpracowniczka Centrum, która zaprezentowała referat pt. „Matki - Sybiraczki. Rola matek na zesłaniu”.

📖 Wystąpienie zostało przygotowane na podstawie materiałów pochodzących ze zbiorów Archiwum Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN w Krakowie.

------
Więcej informacji:
https://sp1tarnow.pl/final-konkursu-literacko-plastycznego-i-multimedialnego-pamieci-matkom-sybiraczkom-29-maja-2026-r/

30/05/2026

W ramach tegorocznych Polish Heritage Days w Wielkiej Brytanii Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN było obecne podczas uroczystości upamiętniających 80. rocznicę utworzenia polskiego obozu w Checkendon. ✨️
Wśród wystawców znalazło się również stoisko Centrum, za które odpowiadał nasz wolontariusz Bogdan Dudzik. Wydarzenie było ważną okazją do pielęgnowania pamięci o losach polskich żołnierzy, powojennych emigrantów oraz budowania więzi między kolejnymi pokoleniami Polonii.
Jednym z uczestników wydarzenia był 100-letni weteran 2. Korpusu Polskiego, Czesław Błachucki, którego obecność nadała obchodom szczególny charakter.
Serdecznie dziękujemy Bogdanowi Dudzikowi za poświęcony czas i zaangażowanie. Mamy nadzieję na dalszą owocną współpracę z Polonią i Polakami w Wielkiej Brytanii.

28/05/2026

Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN uczestniczy w 14. Europejskim Sympozjum Pamięci❗️Wydarzenie stanowi ważną przestrzeń spotkania historyków, muzealników, edukatorów i przedstawicieli instytucji pamięci, sprzyjając wymianie doświadczeń, dobrych praktyk oraz dyskusji o współczesnych wyzwaniach związanych z pamięcią historyczną.
Centrum reprezentuje dr Alicja Śmigielska, która pierwszego dnia sympozjum wzięła czynny udział w obradach z wystąpieniem.

26/05/2026

W 78. rocznicę zamordowania przez komunistyczny reżim rotmistrza Witolda Pileckiego – jednego z największych bohaterów II wojny światowej – o godz. 21:30 pod jego popiersiem w Parku Jordana odbyła się patriotyczna uroczystość.

Przedstawiciele Centrum złożyli symboliczny znicz pamięci. 🕯️Cześć i chwała Bohaterowi!

25/05/2026

Mieliśmy przyjemność gościć pracowników Muzeum Historii Polski, którzy prowadzili w Archiwum Centrum kwerendę na potrzeby przygotowywanej wystawy czasowej.
To kolejny etap naszej współpracy — kilka wspomnieniowych notacji filmowych ze świadkami historii z zasobów Centrum zostało już wcześniej udostępnionych Muzeum i jest prezentowanych w ramach jego wystawy stałej.
Cieszymy się z możliwości wspólnych działań i mamy nadzieję, że wkrótce będziemy mogli podzielić się kolejnymi ich efektami. Więcej szczegółów już niebawem!

24/05/2026

Nowość w ofercie Instytut Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej

Zapraszamy do zapoznania się z ofertą nowych studiów podyplomowych „Edukacja muzealna i pedagogika miejsc pamięci”, przygotowanych z myślą o osobach zainteresowanych muzealnictwem, edukacją historyczną, dziedzictwem kulturowym i pracą w instytucjach pamięci.✨️

Studia podyplomowe z edukacji muzealnej i pedagogiki miejsc pamięci to praktyczna ścieżka rozwoju dla osób, które chcą profesjonalnie zajmować się edukacją w przestrzeni kultury, historii i pamięci zbiorowej oraz budować swoją karierę jako specjaliści ds. dziedzictwa historyczno-kultur...

22/05/2026

Za nami tydzień pełen spotkań. Dziękujemy za odwiedziny:

🔹 studentom II roku Historii (studia nauczycielskie) UKEN wraz z doktorantką Wiktorią Zarębczan,

🔹 studentom Antropologii UJ wraz z dr hab. Wiktorem Szymborskim, prof. UJ,

🔹 uczniom klasy 8c Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi nr 151 w Krakowie wraz z Barbarą i Franciszkiem Żmudzkimi.

Cieszymy się, że nasza wystawa stała się przestrzenią do poznawania historii i wymiany doświadczeń. Zapraszamy ponownie ☺️

21/05/2026

Działamy wspólnie na rzecz fortów Twierdzy Kraków — już niedługo ciekawe inicjatywy ‼️

🏰 Fort Borek | Spotkanie gestorów Fortów południowego odcinka pierścienia Twierdza Kraków

Dziś w Forcie Borek odbyło się spotkanie gestorów Fortów południowego odcinka pierścienia Twierdzy Kraków z przedstawicielami Wydziału ds. Turystyki Urzędu Miasta Krakowa oraz Zarządu Budynków Komunalnych w Krakowie. Wiele dobrego z tego wynikło – a my już wkrótce będziemy mieli dla Państwa niespodziankę! 🎉

Szczegóły niebawem – wyczekujcie informacji! 👀

Fort Barycz Muzeum i Centrum Ruchu Harcerskiego / Muzeum Krakowa Fundacja Fort Kosocice Centrum Kultury Podgórza - Fort Borek Muzeum Spraw Wojskowych - M.S. Wojsk Turystyka Kraków Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN w Krakowie