20/01/2024
Strijd van Van Gogh blijft urgent
Door Nausicaa Marbe Schrijver in De Telegraaf, 19/1/‘34
’Integratie is als jij naar de moskee gaat en mij met rust laat. Maar als je Hirsi Ali aanvalt, val je mijn vrijheid van meningsuiting aan.’ Dit zei Theo van Gogh tweeëntwintig jaar geleden. De spanning tussen het secularisme dat iedereen ruimte geeft en het islamisme dat vrijheden verwurgt was knap verwoord. Hirsi Ali is uit Nederland weggejaagd, Van Gogh is twintig jaar geleden afgeslacht door een moslimfundamentalist. Maar zijn analyses en waarschuwingen zijn nog steeds geldig. Zijn gelijk leeft voort.
Ik moest afgelopen week vaak aan hem denken. Allereerst door het verschijnen van zijn voortreffelijke biografie: De bolle Gogh, een pageturner geschreven door historicus Jaap Cohen. Daarin herleeft niet alleen de gepassioneerde, moedige Theo, maar ook de tijd waarin hij op zijn onnavolgbare wijze streed tegen het islamisme, dat door het culturele en bestuurlijke establishment eerder geaccepteerd dan bevochten werd. Zijn missie wordt helder beschreven: „Voor Theo was het duidelijk: de islamitische gemeenschap in Nederland werd beheerst door extremisten die hun gematigde geloofsgenoten in de greep hielden. Zolang zij zich bleven beroepen op intolerante Koranteksten die ingaan tegen de zo zwaarbevochten westerse vrijheden had het geen enkele zin met hen in gesprek te gaan; fel weerwoord bieden was volgens Theo de enige optie.”
Provocatie
Vandaag brengt het nieuws doorlopend voorbeelden van wat Van Gogh vurig bestreed. Ook daarom dacht ik afgelopen week aan hem. Bij Nieuwsuur reageerde een vertegenwoordiger van het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) over de koranverbranding door een onverlaat van Pegida. De meneer van het CMO vond dit een provocatie die wettelijk verboden moest worden, want waar gingen we naartoe als provocaties zijn toegestaan?
Op zulke momenten zou je willen dat Van Gogh, provocateur pur sang, nog in leven was om hiertegen tekeer te gaan. Iemand moet in dit klimaat waarin bestuurders te pas en onpas aankomen met ’islamofobie’, weer uitleggen waarom provocatie nodig is. Provocatie leidt tot verandering van perspectief, tot doordenken, scherper, creatiever, vernieuwend of juist tot een betere verdediging van wat niet stuk mag. Van de wetenschap tot de kunst, van de thuissituatie tot de hoogste politieke regionen: provocatie brengt je verder. Soms is de provocatie onsmakelijk en pijnlijk. Naar, maar er bestaat geen recht op onschendbaarheid voor ideeën. Geen enkele religie, geen enkele groep moet beschermd worden tegen provocatie. In de vrije wereld is weerbaar zijn een burgerplicht. Anders komt er geen einde aan intolerant gebrul van gekwetsten om het hoogste gelijk. Dit was ooit common sense in een liberale democratie, vandaag zijn het controversiële gedachten.
Gruwel
De meneer van het CMO wil zijn gevoeligheid verheffen tot wet voor heel Nederland. Een gruwel. Er zijn nieuwe Van Goghs nodig om de strijd van Theo voort te zetten.
Nog iets waar Van Gogh dol op was: het ontmaskeren van de dubbele moraal van islamitische eisers van privileges en hun serviele dienaars in de samenleving. Over hypocrisie gesproken: een koranverbranding is voor moslims een provocatie die verboden moet worden, maar honderd dagen demonstraties van agressief schreeuwende hordes die steun betuigen aan de terroristen van Hamas zijn dat niet? De uitgebrulde genocideleus, het uitroepen van de intifada op de Vrije Universiteit in Amsterdam, de overname van IS-kreten tijdens Gaza-acties, de fysieke en verbale aanvallen op Joden, vindt het CMO en velen met hen vast ’gerechtigheid.’ Zij die het hardst schreeuwen om islamitische belangen wettelijk veilig te stellen, hebben geen greintje empathie voor de groepen die zijzelf provoceren en besmeuren.
Deze week is op het nippertje een islamitische haatprediker uit Australië de toegang tot Nederland ontzegd. Deze Mohamed Hoblos zou in de Utrechtse Jaarbeurs komen preken dat moslims die de daden van Hamas niet steunen, verraders zijn. En hij had nog meer antisemitische en anti-westerse geweldsverheerlijking op z’n repertoire. Maak niet de fout om te denken dat hier een provocateur de mond is gesnoerd. Dit is een opruier, die gelovigen op hun geweten aanspreekt als ze geen geweld steunen en gebruiken. Een gifbom die leegloopt in de samenleving. Zijn optreden was volledig uitverkocht. Als dat geen bewijs is van het gelijk van Van Gogh in gesprek met Job Cohen in 2002, dan weet ik het ook niet meer. Dit zei hij: „We hebben in Nederland een paard van Troje binnengehaald met honderdduizenden moslims die al onze normen en waarden verwerpen en die Nederland haten.”
Geloofsdwang
Je verzet je tegen deze gedachte, omdat je in een evenwichtigere en vrijere samenleving wil geloven. Je weet dat veel moslims niet alleen uit het paard gestapt zijn, maar ook uit het fundamentalisme of uit het geloof zelf. Dat ze meer verzet tegen geloofsdwang aandurven dan in 2000. Maar dat neemt niet weg dat Hoblos uitverkochte zalen trekt. Dat de gruwelijke misdaden van Hamas vergoelijkend overschreeuwd worden met Jodenhaat, dat de steun aan terroristen pijnlijk groot is en dat doorlopende haatdemonstraties toegestaan zijn door burgemeesters die zich laten intimideren (’de-escalatie’ heet de nieuwe onderwerping). En dan besef je weer dat alles waar Theo van Gogh voor stond nog steeds brandend actueel is. Zijn woordenstrijd voor de vrijheid is nog lang niet gestreden.