Towarzystwo Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Tarnów

04/06/2026

Kolejny nagrobek na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie został odnowiony. Tym razem zakończono prace przy grobowcu rodziny Bieleckich.

Spoczywa w nim m.in. Jan Bielecki – podporucznik lekarz weterynaryjny Dywizjonu Artylerii Konnej, obrońca Lwowa, odznaczony Krzyżem Obrony Lwowa. Zmarł nagle 8 lutego 1938 roku w Kamionce Strumiłowej. Do posta załączamy również nekrolog opublikowany w gazecie „Polska Zbrojna” z 10 lutego 1938 roku.

To kolejny z wielu nagrobków, których odnowienie było możliwe dzięki środkom zebranym podczas corocznej kwesty prowadzonej przez nasz oddział na tarnowskich cmentarzach. Prace konserwatorskie i renowacyjne wykonują Członkowie Polskiego Towarzystwa Opieki nad Grobami Wojskowymi we Lwowie.

Dziękujemy wszystkim kwestującym, darczyńcom i osobom wspierającym tę inicjatywę. Dzięki Wam kolejne miejsca pamięci odzyskują należny im szacunek i pozostają świadectwem naszej wspólnej historii.

02/06/2026

Mamy nadzieję, że tym razem sprawa zmierza ku szczęśliwemu finałowi. Od wielu lat zabiegamy o stworzenie w Tarnowie godnego miejsca pamięci poświęconego ofiarom OUN-UPA z Wołynia i Małopolski Wschodniej.
Dziękujemy Jakub Kwaśny - Prezydent Tarnowa za okazane wsparcie. Wierzymy, że członkowie naszego oddziału, miłośnicy Kresów, mieszkańcy Tarnowa, a przede wszystkim ofiary ludobójstwa oraz ich rodziny zasługują na godne upamiętnienie i trwałe miejsce pamięci w naszym mieście.

W Tarnowie pamiętamy o naszej historii. Nie wstydzimy się jej i będziemy o niej przypominać. Zarówno o fakcie, że w Tarnowie stacjonował kiedyś król węgierski, że byliśmy miastem w połowie żydowskim, ale również, że to właśnie tu przez jakiś czas urzędował rząd Semena Petlury.

Wspólna historia - często trudna i niejednoznaczna - szczególnie z okresu działań wojennych, może prowadzić do wielu napięć i nieporozumień.

Warto jednak szanować się nawzajem i również o tych trudnych kwestiach pamiętać. Dlatego po wielu latach starań Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich - mimo planów przebudowy ronda - poprosiłem Radę Miejską oraz Radę Osiedla Strusina i Piaskówka o pozytywną opinię dla wniosku o nazwanie skweru u zbiegu ulic Szkotnik i Klikowskiej - Placem/Skwerem OFIAR OUN UPA 1939-1947.

„Nie o zemstę, lecz o pamięć wołają ofiary”

28/05/2026

„Nazwy można zmieniać nie tylko ulicom, ale również miastom. Mają one jednak swoją pamięć, swoje sumienie i są trwałymi pomnikami przeszłości. I ciągle, bez względu na to, jak to miasto będzie się nazywało, najpiękniejsze w nim było i pozostanie to, co było i na zawsze pozostaje Stanisławowem.”

Tymi słowami Tadeusz Olszański w swojej książce „Kresy Kresów – Stanisławów” bardzo trafnie i sugestywnie podsumował drugie co do wielkości miasto Kresów Południowo-Wschodnich - swoje miasto rodzinne.

Tegoroczne organizowane przez nasz Oddział Dni Lwowa poświęcone będą wyjątkowo nie Lwowowi, lecz właśnie Stanisławowowi - miastu niezwykłemu, o wyjątkowej historii i niepowtarzalnym klimacie.

Serdecznie zapraszamy wszystkich mieszkańców Tarnowa i okolic, miłośników Kresów oraz historii, 12 czerwca do Sali Lustrzanej w Tarnowie na godzinę 17:00.

Główną prelekcję wygłosi Prezes Towarzystwa Kultury Polskiej „Przyjaźń” – Pan Witalij Czaszczin. Opowie on o losach samego Ivano-Frankiwska, ale także o mordzie w Czarnym Lesie, gdzie Gestapo w 1941 roku dokonało egzekucji inteligencji stanisławowskiej. Przybliży również historię działań i zaangażowania ludzi na rzecz ratowania oraz godnego upamiętnienia cmentarza w Czarnym Lesie.

Przewidziane są występy artystyczne przygotowane przez dzieci tarnowskich szkół.

Dzień później, 13 czerwca, zapraszamy o godzinie 9:00 na Mszę Świętą w kościele pw. św. Maksymiliana Kolbego w Tarnowie. Po mszy przejdziemy pod nasz Kurhan Kresowy na Starym Cmentarzu oraz pod mural Bohaterów Zadwórza u zbiegu ulic Lwowskiej i Szerokiej, gdzie złożymy wieńce i znicze.

Szczegóły na plakacie. Gorąco zapraszamy.

22/05/2026

🇺🇦🤝🇵🇱 Pomoc dla Uniwersyteckiego Szpitala we Lwowie

Tarnowski oddział Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich organizuje zbiórkę na rzecz Uniwersyteckiego Szpitala we Lwowie, który każdego dnia pomaga ofiarom wojny na Ukrainie - cywilom, rannym żołnierzom oraz naszym rodakom.

Zebrane środki zostaną przeznaczone na zakup niezbędnego sprzętu medycznego ratującego zdrowie i życie.

💙 Wpłaty można kierować na konto:
57 1020 4955 0000 7802 0347 4574
z dopiskiem: Pomoc dla Szpitala we Lwowie

Zbiórka pod Patronatem Honorowym Prezydenta Miasta Tarnowa Jakub Kwaśny - Prezydent Tarnowa

🤝 Partnerzy akcji:
Komitet Opieki nad Zabytkami Kultury Żydowskiej w Tarnowie
Oddział PTTK Grupa Azoty SA w Tarnowie-Mościcach Kwiatkowskiego 18
Polski Czerwony Krzyż - Tarnów
Grupa Azoty
XVI Liceum Ogólnokształcące im. Armii Krajowej w Tarnowie

Zbiórka trwa do końca czerwca 2026 r.

💙💛 Nie bądźmy obojętni - pomóżmy ratować zdrowie i życie ofiar wojny na Ukrainie!

13/04/2026

W hołdzie ofiarom Zbrodni Katyńskiej oddajemy dziś pamięć tysiącom polskich oficerów i przedstawicieli inteligencji zamordowanych w 1940 roku.
Ich ofiara pozostaje symbolem prawdy, odwagi i niezłomności.
Pamiętamy.

🟥 Ludobójstwo, dokonane 8⃣6⃣ lat temu przez funkcjonariuszy NKWD na blisko 22 tys. obywatelach II Rzeczypospolitej, wciąż pozostaje niezabliźnioną raną.

🗓 Dziś obchodzimy Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej.

➡️ Wśród nich było 14,5 tys. jeńców wojennych – oficerów i policjantów – z obozów w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie oraz 7,3 tys. więźniów aresztowanych na terenach okupowanych przez ZSRS.

➡️ Ciała grzebano bezimiennie, w masowych grobach w lasach, aby nie zostały nigdy odnalezione.

⚠ Dziś Katyń jest nie tylko miejscem straszliwej zbrodni, ale również symbolem pamięci o wymordowanej polskiej inteligencji oraz nieustępliwego dążenia do prawdy. Po latach kłamliwej propagandy przywracamy szacunek ofiarom❗️

05/04/2026

Niech Święta Wielkiej Nocy przyniosą spokój, nadzieję i odrodzenie, a wiosenne światło napełni Wasze serca ciepłem i otuchą. Wesołego Alleluja.

01/04/2026

Dziś przypada 370. rocznica ślubów króla Jana Kazimierza złożonych we Lwowie w 1656 roku. W czasie potopu szwedzkiego, gdy losy Rzeczypospolitej wydawały się niepewne, właśnie tam, w katedrze lwowskiej padły słowa które na trwałe zapisały się w naszej historii i duchowej tradycji.

Król, powierzając państwo opiece Matki Bożej Łaskawej, obrał ją za Królową Korony Polskiej. Był to akt nie tylko religijny, ale i głęboko symboliczny będący wyrazem nadziei, że nawet w najtrudniejszych chwilach istnieje oparcie, którego nie zniszczy żadna wojna.

Obraz Matki Bożej Łaskawej, przed którym Jan Kazimierz składał swoje śluby, od dawna zajmował szczególne miejsce w sercach lwowian. Słynął łaskami i był otaczany nieustanną czcią zarówno przez mieszczan, jak i przybywających do Lwowa pielgrzymów. W trudnych momentach historii miasta gromadzono się przy nim, powierzając swoje troski i nadzieje. Z biegiem lat stał się jednym z najważniejszych znaków duchowej tożsamości Lwowa. To właśnie przy nim wybrzmiały słowa, które na trwałe wpisały się w dzieje Rzeczypospolitej.

„Wielka Boga-Człowieka Matko, Najświętsza Dziewico. Ja, Jan Kazimierz, za zmiłowaniem Syna Twojego, Króla królów, a Pana mojego, i Twoim miłosierdziem król, do Najświętszych stóp Twoich przypadłszy, Ciebie dziś za Patronkę moją i za Królową państw moich obieram. Tak samego siebie, jak i moje Królestwo Polskie, Księstwo Litewskie, ruskie, pruskie, mazowieckie, żmudzkie, inflanckie, smoleńskie, czernichowskie, oraz wojsko obu narodów i wszystkie moje ludy, Twojej osobliwej opiece i obronie polecam. Twej pomocy i zlitowania w tym klęsk pełnym i opłakanym Królestwa mojego stanie przeciw nieprzyjaciołom rzymskiego Kościoła pokornie przyzywam…”.

Dziś wracamy do tych słów nie tylko jako do historycznego świadectwa, ale jako do przypomnienia o tym, jak wielkie znaczenie miały wiara, odpowiedzialność i zawierzenie w dziejach naszej Ojczyzny.

foto: Wikipedia, katedra-wawelska.pl

24/03/2026

24 marca rosyjskie wojska przeprowadziły atak dronów na Lwów. Jedno z bezzałogowych urządzeń uderzyło bezpośrednio w budynek mieszkalny przy placu Sobornym w centrum miasta, powodując pożar. Według wstępnych informacji są osoby poszkodowane. Trafiony budynek przy placu Sobornym 4 jest z...

22/03/2026

Kolejnym punktem naszej ostatniej wizyty na Kresach był Stanisławów. Swe pierwsze kroki skierowaliśmy do miejsca, które jest stałym punktem na liście obiektów objętych naszą pomocą finansową, pochodzącą ze środków zbieranych corocznie na tarnowskich cmentarzach. Mowa o cmentarzu w Czarnym Lesie.

Na miejscu spotkaliśmy się z panem Witalijem Czaszczinem, prezesem Towarzystwa Kultury Polskiej „Przyjaźń”. Przybliżył nam dokładną historię odbudowy miejsca pochówku stanisławowskiej inteligencji. W sierpniu 1941 roku, z rozkazu Hansa Krugera, zwieziono do Czarnego Lasu na obrzeżach Stanisławowa pojmanych wcześniej podstępem przedstawicieli polskiej inteligencji, głównie nauczycieli, a następnie ich zamordowano. Z rąk gestapowców zginęło co najmniej 300 osób, jednak według pana Witalija liczba ofiar jest większa, niewykluczone, że nawet dwukrotnie.

Cmentarz zajmuje powierzchnię dwóch hektarów. Jest zadbany i ogrodzony, choć nie zawsze tak było. Po wojnie, znajdując się w granicach Związku Radzieckiego, miejsce mordu stopniowo zarastało, ukrywając tragiczne losy zabitych Polaków. Dopiero pod koniec lat 80., dzięki staraniom rodzin ofiar, doprowadzono do odkrycia grobów. Podczas prac natrafiono na osiem dołów o wymiarach 10 × 12 metrów, w których znajdowały się szczątki setek ofiar. Obecnie takich dołów jest 17 - każdy z nich oznaczony symboliczną mogiłą i ogrodzeniem.

W centralnym miejscu wzniesiono pomnik z krzyżem i tablicą pamiątkową, który został gruntownie przebudowany w 2011 roku. W późniejszym czasie wykonano alejki oraz mostek dojazdowy. Teren cmentarza wymaga regularnych prac porządkowych, które wykonują członkowie towarzystwa. Ich praca jest nieoceniona i wymaga wsparcia. Wspierając naszą coroczną kwestę, przyczyniacie się do utrzymania miejsca pochówku ofiar w Czarnym Lesie.

Po wizycie na cmentarzu zostaliśmy zaproszeni do biura pana Witalija, gdzie pokazał nam tablice z fotografiami. Dobitnie ukazują one ogrom pracy włożony w to, by miejsce tych tragicznych wydarzeń mogło godnie przetrwać i przekazywać prawdę kolejnym pokoleniom. W osobnym poście udostępnimy tą dokumentację.

Na zakończenie naszej wizyty udaliśmy się w Stanisławowie na teren dawnego cmentarza Sapieżyńskiego. Najstarszy polski cmentarz na Kresach Wschodnich - cztery lata starszy od Łyczakowskiego we Lwowie, nie przetrwał czasów sowieckich. W 1980 roku postanowiono go zlikwidować: zburzono cmentarny kościół, a buldożerami zrównano z ziemią setki nagrobków, w tym mogiły polskich powstańców listopadowych i styczniowych, napoleończyków oraz legionistów. Obecnie w jego miejscu znajduje się park. Z inicjatywy rodaków wybudowano tam symboliczną mogiłę.

Pamiętajmy o tych wydarzeniach, o pomordowanych i naszych przodkach, ale pamiętajmy również o osobach i instytucjach, dzięki którym cmentarz w Czarnym Lesie wygląda dziś tak, jak wygląda.

“Czarny Lesie, drzewa twoje szumią
Rozpaczą wojennych dni stracenia.
Ziemię masz żyzną, przesiąkniętą krwi,
Pomordowanych ofiar polskiej
Inteligencji naszego Stanisławowa.”

19/03/2026

W dniu 18 marca br. udaliśmy się z wizytą do naszych rodaków i pomocników na Kresach, przekazując im dary materialne oraz wsparcie finansowe.

Pierwszym celem naszej podróży była wieś Łanowice, położona na północ od Sambora. To miejsce wyjątkowe - niemal w 100% zamieszkane przez Polaków, których jest obecnie ponad 600. We wsi znajduje się parafia pw. św. Mikołaja i Matki Bożej Saletyńskiej. Obecny kościół został wzniesiony już po odzyskaniu przez Ukrainę niepodległości, w 1992 roku.

Historia wcześniejszej świątyni jest niezwykle interesująca. Czwarty z kolei kościół, o którym mowa, został zbudowany w 1817 roku. Przetrwał zawieruchy obu wojen światowych, jednak nie oparł się represjom władz sowieckich. W 1963 roku zakazano działalności parafii, a w 1983 roku drewniany kościół został w asyście milicji całkowicie zniszczony.

Niedaleko znajduje się stary cmentarz. Odwiedziliśmy również miejsce, w którym niegdyś stała świątynia. Dziś znajdują się tam symboliczne fundamenty - ku pamięci przodków i jako przestroga dla przyszłych pokoleń. Wzniesiono tam także kaplicę, dzwonnicę, miniaturę dawnego kościoła oraz wmurowano tablice pamiątkowe przedstawiające historię parafii.

W sąsiednim parku mieszkańcy wraz z duchowieństwem prowadzą prace nad budową kalwarii z plenerowymi stacjami Drogi Krzyżowej. Miejsce to, przez lata zaniedbane i zapomniane, z każdym tygodniem dzięki wspólnemu wysiłkowi staje się coraz piękniejsze. Od 1994 roku posługę duszpasterską w Łanowicach pełnią księża saletyni.

Po wizycie na plebanii udaliśmy się do naszych podopiecznych, których wspieramy. Odwiedziliśmy przedszkole mieszczące się w budynku plebanii oraz pobliską szkołę. Rozmawialiśmy z panią dyrektor, nauczycielami i opiekunami, wsłuchując się w potrzeby tych placówek. Na pewno, w ramach tegorocznej akcji „Paczka na Kresy” ponownie dotrzemy do dzieci z Łanowic.

Po krótkim zwiedzaniu okolicy ruszyliśmy w dalszą drogę. Przed nami były jeszcze Borysław, Stanisławów oraz Lwów , ale o tym jednak w kolejnych wpisach.